RAMAZAN'A ÖZEL TARİFLER

Çİ BÖREK (Çiğ Börek bilinir) 

4-6 kişilik
Gerekli malzeme:
2.5 su bardağı un
1 yumurta
1 kaşık yoğurt
1 kaşık sıvıyağ
Yarım çay bardağı su
Tuz

İç malzeme:
150-200 gr kıyma
1 rendelenmiş kuru soğan
Tuz, karabiber
Kızartmak için:
Zeytinyağı
·        Unu bir kaba alıp yumurta, yoğurt, yağ, tuz ve yarım çay bardağı kadar su ilave ederek yoğurun. Ele yapışmayan kulak memesi kıvamında bir hamur yapın. Üzerini örtüp 30 dk kadar dinlendirin. Kıymayı rendelenmiş soğanla karıştırın. Tuz, karabiber ekleyin.
·        Hamuru eşit boyda 8-10 parçaya bölün. Her birinin altını üstünü unlayarak merdane ile 1 karış çapında açın.  Hamurun kenarında 1 cm boşluk bırakarak iç malzemeyi hamurun yarısına yayın. Kalan yarısını üzerine kapatın. Kenarlarını parmak uçlarınızla bastırın.
·        Geniş bir tavada zeytinyağını kızdırıp börekleri tavaya koyun. İki taraflı olarak kızartıp sıcak servis yapın. 

***Hazırladığınız börekleri çiğ olarak hafif yağlanmış veya unlanmış tepsiye dizip üzerini streç filmle kapladıktan sonra buzdolabında 24 saat muhafaza edebilirsiniz. Eskişehir’in ünlü tatar böreği olan ve “çiğ börek” şeklinde söylenen bu lezzetin asıl adı Tatarca’dan gelen “çi börek” tir. 


 YOĞURTLU TAZE BAKLA ÇORBASI
4-6 kişilik
Malzeme:
Yarım kg taze bakla
1 adet kuru soğan
1 yemek kaşığı tereyağı 
5 su bardağı sıcak su, tuz
1 su bardağı yoğurt 
1 adet yumurta

1 yemek kaşığı un
Yarım demet dereotu

Baklaları ayıklayıp 1 cm'lik parçalar halinde doğrayın.  Çorba tenceresinde tereyağını 
eritip incecik kıyılmış soğanı parlayana kadar kavurun. Baklaları hızlıca sudan geçirip
 yıkayın ve süzün, tencereye koyun. soğanla birlikte 2-3 kez karıştırıp üzerine sıcak 
su ilave edin. 
Bir kapta yoğurt, yumurta ve unu çırpın. Baklalar piştiğinde yoğurtlu karışıma çorba suyundan bir kepçe ekleyip ılıtın ve yavaşça kaynamakta olan çorbaya sulandırılmış yoğurdu ilave edin. Çorbayı yavaş hareketlerle bir kaç kez karıştırın. Tuzunu ilave edin ve 10 dk  kısık ateşte pişirin. En son kıyılmış dereotunu ilave edip sıcak olarak servis yapın.


* Baharın habercisi olan baklanın yetiştiği tüm bölgelerde bilinir. Bazı yörelerde salçalı, bol soğanlı, domatesli, biberli olarak da yapılan nefis bir bahar çorbasıdır. İstenirse soğuk olarak servis edilebilir.



SALÇALI SAHAN KÖFTE

4 kişilik
Gerekli malzeme:
600 gr köftelik dana kıyma
1 yumurta
1 çay bardağı galeta unu
1 çay bardağı kadar haşlanmış pirinç
2-3 çorba kaşığı su
Tuz
Yarım çay kaşığı karabiber
1 çay kaşığı kimyon
1 tatlı kaşığı kekik
Yarım demet maydanoz
Sos için:
2-3 çorba kaşığı zeytinyağı
1 yemek kaşığı domates salçası
4 adet domates
2 diş sarımsak, tuz
3-4 dal taze nane veya fesleğen

* Kıymanın üzerine yumurtayı kırıp galeta ununu ve pişmiş pirinci ekleyin. Tuz, karabiber, kekik ve kimyonu ilave edin. 2-3 kaşık kadar su serpiştirip elinizle karıştırarak harcı yoğurun. 10 dakika bekletin.
* Maydanozun yapraklarını kıyıp köfte harcına ilave edin ve bir kez daha  yoğurun. Karışımdan küçük parçalar koparıp ufak top şeklinde köfteler hazırlayın.
* Bir kızartma tavasında sıvı yağı kızdırıp köfteleri dizin. Köftelerin rengi değişecek kadar her tarafını hafifçe kızartıp kağıt havlu üzerine çıkarın.
* Sos için; domatesleri soyup küçük küçük doğrayın. Sarımsakları ve taze naneleri kıyın. Genişçe bir tavada veya pilav tenceresinde önce yağla salçayı biraz kavurun ve hazırladığınız malzemeyi ilave edin. Tuzunu serpip orta ateşte kapağı kapalı olarak 10 dakika pişirin. Arada bir kıvam alması için kaşığın arkasıyla ezerek karıştırın. Sos kıvamını almaya başlayınca 1 bardak kadar sıcak su ekleyin ve bir taşım daha kaynatın. 
* Köfteleri kaynamakta olan domates sosun içine atın. 10 dakika kadar pişirin. 10 dk dinlendirin ve  sıcak olarak servis yapın.



KIYMALI AĞZI AÇIK BÖREĞİ



     Gerekli malzeme:
     Hamur için:

2.5 su bardağı un
1 yumurta
2 kaşık yoğurt
Yarım çay bardağı su
Tuz
İç malzeme:
200 gr kıyma
1 kuru soğan
1 yumurta
Tuz, karabiber, kırmızı toz biber
Kızartmak için:
Zeytinyağı
       Unu bir kaba alıp 1 yumurta, 2 kaşık  yoğurt, tuz ve yarım çay bardağı kadar su ilave ederek yoğurun. Ele yapışmayan kulak memesi kıvamında bir hamur yapın. Üzerini örtüp 30 dk kadar dinlendirin.
         Soğanı incecik doğrayıp 1 kaşık yağda kısık ateşte pişirin. Kıyma, soğan, yumurta, tuz, karabiber ve biraz kırmızı toz biber ilave edip karıştırın.
        Hamuru eşit boyda 8-10 parçaya bölün. Her birini tatlı tabağı boyunda merdane ile açın. İç malzemeyi hamurların ortalarına paylaştırın. Kenarlarında 1’er cm boşluk bırakarak iç malzemeyi ortalarına yayın. Kenar boşluklarına parmak ucuyla su sürün. Hamurun kenarlarını pide kenarı kapatır gibi minik pileler yaparak kapatın.
         Geniş bir tavada zeytinyağını kızdırıp böreklerin önce açık yüzünü (yani kıymalı tarafını) tavaya koyun. Kenarların kızardığını görünce böreklerinizi çevirip pişirmeye devam edin. Kağıt havlu üzerine çıkarın. Sıcak olarak servis yapın.

*** Urfa yöresinin bu sevilen böreği son derece lezzetli ve iştah açan görünümüyle çayın ve ayranın yanına çok yakışıyor. Soğuduğunda fırında ısıtabilirsiniz.

Aynı şekilde Ağzı Açık adıyla Afyon’un da bir böreği var. Ancak hamuru ve pişirmesi farklı. Afyon’da hamuruna haşhaş ekleniyor, börekler tepsiye dizilip üzerlerine yoğurt sürülerek fırında pişiyor. 


YÜZÜK ÇORBASI (BÖREKLİ ÇORBA)
Hamur için: 
1 yumurta
1 su bardağı su
2.5 – 3 su bardağı kadar un, tuz
İÇ MALZEME:
200 gr kıyma
1 kuru soğan, tuz, karabiber
SERVİS İÇİN:
1 kg yoğurt
2 diş sarımsak
Pulbiber, nane
50 gr tereyağ

Hamur için verilen malzemeyi bir kaba alıp kulak memesi kıvamında olana kadar yoğurun. Üzerini örtüp 20 dk dinlendirin. İç malzemesini hazırlayın. Kıyma, rendelenmiş soğan, tuz ve karabiberi iyice karıştırın. Soğan çok su bırakırsa suyunu sıkarak süzün.

Hamuru önce merdane ile açmaya başlayın. Yufka inceliğine gelene kadar oklava ile devam edin. 2 cm x 2 cm kareler halinde kesip ortalarına kıymalı içten koyun. Dört köşesini birleştirerek mantıları kapatın. Tencerede kaynar suya tuz ve biraz sıvı yağ ekleyip mantıları haşlayın. 

ÇORBA İÇİN:

2 su bardağı haşlanmış nohut
4 su bardağı sıcak su
1 çorba kaşığı biber salçası
1 çorba kaşığı un
1 tatlı kaşığı nane
1 tatlı kaşığı pulbiber
1  tatlı kaşığı sumak

Mantılar pişerken diğer yanda tencerede salçayı ve unu yağda kavurun. Azar azar su ekleyerek meyaneyi kıvamlandırın. Yani kıvamlı bir çorba suyu olacak. Haşlanmış mantıları delikli kepçeyle (süzgeçle) alıp salçalı suya atın. Haşlanmış nohut ve baharatını ilave edip 10 dk kısık ateşte kaynatın. Limon suyu ekleyerek sıcak servis yapın.




SUMAK EKŞİLİ SULU KÖFTE
4-5 kişilik
Gerekli malzeme:
600 -700 gr köftelik dana kıyma
1 çay bardağı pirinç
1 orta boy kuru soğan
Yarım demet maydanoz
1 küçük havuç
Tuz, karabiber, kimyon
1 yumurta

Ekşili Sos için:
3 yemek kaşığı zeytinyağı
1 çorba kaşığı kuru nane
2 çorba kaşığı sumak
1 su bardağı su
* Pirinci yumuşayana kadar haşlayıp süzün. Soğanı kıyın. Kıymayı bir kaba alıp üzerine pirinç, soğan, kıyılmış maydanozun yarısını, tuz, karabiber, kimyon ve 1 küçük yumurtayı ekleyip yoğurun. 10 dakika kadar bekletin.
*Diğer yanda çorba tenceresinde 4 bardak suyu kaynarın. İçine bir tutam tuz ekleyin. Köfte harcından ufak parçalar alıp yuvarlayarak top köfteler yapın ve un serpilmiş bir tepsinin içine yuvarlayın.
* Hazırladığınız köfteleri kaynamakta olan suya yavaşça atıp kısık ateşte pişmeye bırakın.
* Küçük bir sos tavasında zeytinyağını kızdırıp küçük küçük doğranmış havucu ilave edin. Havuçların rengi yağa çıkana kadar kavurup kuru nane ve sumağı ekleyin. Nanenin kokusu çıkınca 1 bardak kadar sıcak su ilave edip kısık ateşte 3-4 dk pişirin. Ocaktan alın ve köftelere ekleyin. Kalan kıyılmış maydanozu ilave edip 3-4 dk daha pişirin. Sıcak olarak servis yapın.


DOMATESLİ BULGUR PİLAVI
4 - 6 kişilik
Gerekli malzeme:
2 su bardağı bulgur
4 yemek kaşığı sıvıyağ
1 büyük kuru soğan
3 adet domates veya 1 su bardağı domates püresi ya da suyu
1 çorba kaşığı domates salçası
Tuz, karabiber
4 su bardağı sıcak su

* Soğanı incecik doğrayın. Domatesleri soyup küp küp doğrayın.  Soğanı ve yağı tencereye koyup  kavurun. Domates salçasını ekleyip kavurmaya devam edin.  Ardından doğranmış domatesleri (veya domates püresini ya da suyunu) ekleyip tuzunu ilave edin ve kapağı kapalı olarak 5-6 dk pişirin.  
* Bulguru süzgece alıp sudan geçirerek yıkayın. Tencereye ilave edip karabiber serpin ve domates sosuyla  karıştırın. Kapağı kapalı olarak kısık ateşte pişirin. Suyunu çekince 30 dk dinlendirin. Harmanlayıp sıcak servis yapın.
*** Yazdan yaptığınız şişe domates kullanabilirsiniz. 



Ramazan ayında iftar sofralarının olmazsa olmazı çorbalar ve tatlılardır. Sulu yemekler, pilavlar, mantılar, börekler de olur elbette ama çorbanın ve tatlının yeri ayrıdır oruç tutanlar için. Hem sağlık açısından önemlidir çorbayla başlamak hem de artık köklü bir gelenek olmuştur iftara çorba pişirmek. Sadece çorbayla doyarsınız hatta.. Doyurucu çorbalarımız o kadar çok ki Anadolu'da. Bunlardan birini Ramazan'a özel hazırlayacağınız iftar sofralarınız için paylaşıyorum bu gün.. Ve sütlü, şerbetli, meyveli tatlılarımız... Türk mutfağının sütlü tatlılarından olan muhallebiler bebeklikte tanıştığımız ilk sütlü tatlı olduğundan sevmeyen yoktur. Sakızlı, tarçınlı derken pek çok çeşidi yapılıyor artık. Ağız tadınızın daim olacağı, sevdiklerinizle bereketli iftar sofralarında buluşacağınız huzurlu, hayırlı nice Ramazan'lar dilerim.



TUTMAÇ ÇORBASI

6 kişilik
1 su bardağı haşlanmış nohut
1 kase küçük el mantısı veya ev eriştesi
2 su bardağı yoğurt
1 yumurta
2 çorba kaşığı un
250 gr köftelik kıyma
Bir tutam taze maydanoz
Tuz, karabiber
Tencereye 6 bardak suyu koyup kaynatın. Minik el mantılarını veya kesme erişteleri ekleyip pişmeye bırakın. Kıymanın içine tuz, karabiber ilave edip yoğurun ve minik köfteler hazırlayın. Köfteleri un serpilmiş bir tabakta yuvarlayıp kaynar suya ekleyin. Haşlanmış nohut ve tuz ilave edip çorbayı pişmeye bırakın. yoğurt, yumurta ve unu bir kapta çırpıp çorba suyu ile ılıttıktan sonra tencereye ilave edip çorbayı yavaşça karıştırın. kısık ateşte 5-6 dk pişirin. Kıyılmış taze maydanozu ilave edip ocağı kapatın. Sıcak olarak servis yapın.

* "Bir hamur tutalım..." diye başlayan cümlenin sonu ya çorba ya mantı yapalım diye devam eder yemek pişen evlerde... "Ovmaç"," oğmaç", "tutmaç" adı verilen çorbaların hepsi için sadece un, su, ya da un, su, yumurta ve tuz ilavesiyle az miktarlı kolayca bir hamur tutulur (yoğrulur). İşte bu çorbanın adı da hamur tutmaktan geliyor.



SAKIZLI MUHALLEBİ
4 kişilik
Gerekli malzeme:
4 su bardağı süt
3 çorba kaşığı pirinç unu
1 çorba kaşığı mısır nişastası
1 su bardağı tozşeker
Yarım çay kaşığı damla sakızı

* Damla sakızını havanda döverek ezip toz şekerle karıştırın.
* Soğuk sütü tencereye koyup damla sakızla karışık şekeri ilave edin ve tahta kaşıkla karıştırın. 15-20 dk kadar arada bir karıştırarak bekletin.
* Pirinç unu ve nişastayı da süte ilave edip ocağa koyun. Orta ateşte ağır ağır karıştırarak muhallebi kıvam alana kadar pişirin. Kaselere paylaştırıp soğumaya bırakın. Soğuyunca üzerlerine tarçın serperek servis yapın.

No comments: